Bilim insanları, dünya üzerindeki yaşamın nasıl başladığını anlamaya çalışırken virüslerin rolü giderek daha fazla önem kazanıyor. Virüslerin, en eski hücrelerle birlikte var olmuş olabileceği düşünülüyor. Bu mikroskobik varlıklar, genetik materyalden oluşur ve kendi proteinlerini üretemezler. Hayati fonksiyonlar için proteinlerin önemi nedeniyle, virüsler faaliyetlerini sürdürmek için tamamen konakçı hücrelere bağımlıdırlar.
Tokyo Bilim Üniversitesi’nden Profesör Masaharu Takemura ve Sidney’deki Macquarie Üniversitesi’nden Dr. Philip Bell, 2001 yılında hücre çekirdeği virüs kökeni teorisini (viral ökaryogenezi) önerdiler. Bu teoriye göre, ökaryotik hücrelerin çekirdeği, bir zamanlar arkeal bir atasını enfekte eden büyük bir DNA virüsünden, örneğin poxvirüsden gelebilir. Virüs, zamanla konak hücreden önemli genleri soğurarak günümüzdeki ökaryotik hücre çekirdeğine dönüşmüş olabilir.
2003 yılında dev DNA virüslerinin keşfi, önerilen bu teoriye destek sağladı. Bu virüsler hücreleri enfekte ettiklerinde, içinde DNA replikasyonunun gerçekleştiği, çekirdek benzeri yapılar oluştururlar. Son yıllarda, Mamonoviridae ailesinin üyeleri ve bunlar arasında acanthamoeba ve vermamoeba adındaki amipleri enfekte eden dev DNA virüsleri keşfedilmiştir.
Profesör Takemura ve Japonya’daki Ulusal Doğa Bilimleri Enstitüsü’ndeki işbirlikçileri, Journal of Virology’de yayınlanan yeni bir çalışmada, amipleri enfekte eden bir başka dev DNA virüsü olan Ushikuvirus’u tanıttı. Japonya’daki Ibaraki Prefecture’un Ushiku Gölü’nden izole edilen bu virüs, nükleer virüs kökeni hipotezine katkı sağlıyor.
Dev virüsler doğada yaygın olmasına rağmen izole edilmeleri zordur ve her biri bilimsel açıdan önemli keşiflerdir. Ushikuvirus, vermamoeba’yı enfekte eder ve detaylı yapısal farklılıklar sergiler. Bu virüs, enfekte ettiği amip hücrelerinin alışılmadık şekilde büyümesine neden olup, kapsid yüzeyinde başka virüslerde görülmeyen spinal benzeri uzantılar içermektedir. Virüsün replikasyonu, çekirdek zarı bozulmasını içerir ki bu davranış, farklı konakçılara uyarlanmış evrimsel farklılıkları yansıtabilir.
Ushikuvirus’un keşfi, ökaliptik organizmaların evrimini ve dev virüslerin evrimini anlamaya yönelik önemli ipuçları sunarken, bu virüs tipi üzerinde çalışan bilim insanları yeni önleme veya tedavi yolları geliştirmeyi umut ediyorlar.
Kaynak: Journal of Virology
