Stonehenge’in ikonik taşlarının gizemi, yapılan mineral analiziyle yeni bir boyut kazandı. Bilimsel bir çalışma, bu megalitlerin 5000 yıl önce Galler’den İngiltere’nin güneyine insanlar tarafından taşındığını ortaya koyarak, buzulların taşları sürüklediğini öne süren teoriyi çürüttü.
Curtin Üniversitesi’nden araştırma jeoloğu Anthony Clarke ve Profesör Christopher Kirkland liderliğindeki ekip, Salisbury Ovası çevresindeki nehir yataklarından alınan mikroskobik mineral parçacıkları üzerinde çalışarak, buzulların bu bölgeye kadar ulaşmadığını kanıtladı. Bu sonuç, anıtın meşhur “mavi taşlarının” Preseli Tepeleri’nden muhtemel bir insan çabası ile 225 kilometre, Sunak Taşı’nın ise en az 500 kilometre taşındığını düşündürüyor.
Çalışma, Stonehenge taşlarının kökenlerindeki mineral izlerini inceleyerek, batı Galler veya İskoçya’dan gelen kayaların varlığını destekleyen bir iz bulamadı. Mineral taneciklerinin büyük çoğunluğu yerel kayaların kalıntılarıyla örtüşüyor. Bu da, taşların insanlar tarafından bizzat seçilip özel bir çabayla taşındığı fikrini güçlendiriyor.
Araştırmacılar, bu findings, anıtın yapımında kullanılan taşların bölgeye tesadüfen değil, dikkatlice seçilerek geldiğini ifade ediyor. Stonehenge’in megalitlerinin kaynağı üzerine yürütülen bu yeni araştırma, tarihsel bilgilere yeni bir perspektif getiriyor ve anıtın yapım sürecine dair önemli ipuçları sunuyor.
Kaynak: Clarke, A.J.I., Kirkland, C.L. (2026). Detrital zircon–apatite fingerprinting challenges glacial transport of Stonehenge’s megaliths. Communications Earth and Environment, 7, 54.
