Şili’nin Atacama Çölü’nde bulunan 1.100 yıllık bir mumya, bir turkuaz madeninde meydana gelen trajik bir kazanın kurbanı olan madencinin hikayesini gün yüzüne çıkardı. Yapılan analizler, mumyanın iskeletinde sırt, kaburga, köprücük kemikleri ve bacaklarda ciddi travmatik yaralanmalar olduğunu ortaya koydu. Bu yaralanmaların, muhtemelen madende meydana gelen bir çökme veya kaya düşmesi sırasında öldüğünü düşündürmesi, bu antik kazanın vahametini gözler önüne seriyor.
El Salvador kentinin yakınlarında, İspanyol öncesi döneme ait bir turkuaz madeninin kenarındaki mezarında keşfedilen bu mumyalanmış beden, yanında bulunan yay ve ok gibi mezar eşyaları ile geçirdiği yaşamın zorlu şartlarını anlatıyor. Araştırmacılar, cesedin Radyokarbon tarihleme ile MS 894 ile 1016 yıllarına ait olduğunu belirlerken, bu kişinin öldüğünde büyük ihtimalle 25 ila 40 yaşlarında olduğunu tahmin ediyorlar.
Ulusal Doğa Tarihi Müzesi’nden arkeologlar Catalina Morales ve Francisco Garrido öncülüğünde gerçekleştirilen çalışmaya göre, turkuaz madenciliğinde kullanılan taş aletlerin o dönemdeki kazı faaliyetlerini ne denli riskli hale getirdiği anlaşılıyor. Araştırmacılar, bu kişinin madencilik sırasında hiçbir koruma önlemi olmadan çalışırken, üzerine düşen kaya veya madenin tavanının çökmesi sonucu can vermiş olabileceğini rapor etti.
Bu acı verici kazanın izleri, geçmişte madencilerin karşılaştığı zorlu yaşam koşulları hakkında önemli ipuçları verirken, Atacama Çölü’ndeki arkeolojik buluntular eski turkuaz madenciliği pratiğine dair yeni bilgiler sunuyor. Madencilerin yer altı galerilerinde çalıştığı dönemde nasıl güvenceden yoksun oldukları ve hangi koşullarda bu değerli taşı çıkardıkları, yapılan incelemelerle daha iyi anlaşılacak.
